Kattengoud (IJzerpyriet): Lijkt op goud, maar is het niet
IJzerpyriet, in de volksmond bekend als kattengoud, is een ijzersulfide-mineraal dat vaak kubische kristallen vormt. De metallische glans en het messinggele kleur kunnen frappant lijken op echt goud, wat tot frequente verwarring leidt. Pyriet is echter veel harder, brosser en bezit niet de smeedbaarheid en dichtheid van goud.
Hoe u het verschil ziet
- Hardheid: Pyriet (6–6,5 op Mohs) kan glas schuren; goud (2,5–3) kan dat niet.
- Streekproef: Pyriet laat een groenachtig-zwarte streep op onglasuurd porselein; goud laat een gouden streep achter.
- Gewicht: Goud is aanzienlijk zwaarder (dichtheid ~19,3 g/cm³) dan pyriet (~5 g/cm³).
- Vorm: Pyriet kristalliseert vaak in perfecte kubussen of pyritoëders; goud komt meestal in nuggets of onregelmatige vlokken voor.
De term 'kattengoud' dateert uit de tijd van de goudkoorts, toen onervaren delvers het mineraal massaal voor het echte ding aanzagen.