Keramisten maken van klei alles van bloempotten en tegeltableaus tot complexe beeldhouwwerken. Docenten moeten beginnen met eenvoudige oefeningen zodat leerlingen wennen aan de eigenschappen van klei: hoe het voelt in de handen, hoe het vorm behoudt, en hoe het krimpt en soms scheurt tijdens het drogen. Zodra leerlingen vaardig zijn in handvormen, kunnen ze overgaan op uitdagendere technieken als draaien op de schijf.
Leerlingen beginnen met een klein klontje klei en willekeurige voorwerpen. Een plat dekje klei van circa 0,5 cm dik biedt een blanco canvas. Ze kunnen munten, bladen, stukjes stof of ander materiaal in de klei persen om te zien wat het resultaat is. Door herhaaldelijk hetzelfde object te persen ontstaat een patroon. Als ze dit patroon over meerdere stukken voortzetten, kunnen ze deze bakken en assembleren tot een muurbeeld.
Een kleine kleibol wordt een pot of kom door met de duimen in het midden te graven en de klei tussen vingers te knijpen. Herhaald knijpen creëert een dunne wand die tijdens het proces gevormd kan worden tot een brede, ondiepe kom of een hoge, smalle vaas. Leerlingen bereiken snel een limiet door de lengte van hun vingers. Te dun knijpen kan leiden tot scheuren bij het drogen. Toch is dit een waardevolle oefening om ervaring op te doen met het materiaal.
Als een leerling een kleibol kan rollen tot een lang, dun strookje en dit aan andere 'slangen' kan vastmaken, kan hij een pot van elke gewenste maat maken. De gebruikelijke methode begint met een lang stuk klei dat in een plat spiraal wordt gerold tot een basis. Zodra de basis de juiste grootte heeft, bouwt men verticaal door meer wulsten spiralevormig om de rand te leggen tot de gewenste hoogte. Het is het beste om de klei licht te bevochtigen waar stukken aan elkaar vastzitten, en beide oppervlakken met een vork of mes te schuren (schrappen) voor betere hechting.
Grotere keramiekateliers hebben een plaatwalze voor gelijkmatige kleiplaten, maar een stevig kartonnen buisje of een deegroller werkt ook prima. Leerlingen knippen vormpjes uit de plaat en zetten ze samen net als de wulsten, door de randen te schuren en water aan te brengen. Met plaatbouw kun je een eenvoudige doos of grote, ingewikkelde vormen maken.
Voor een perfect ronde pot is een draaischijf nodig. De meeste schijven worden aangedreven door een electromotor en bieden een plat, rond oppervlak dat draait terwijl de klei gevormd wordt. De leerling 'gooit' – eigenlijk meer een klap – een bol klei precies in het midden van de schijf. Met de voetpedaal regelt hij de snelheid, terwijl hij met gehakte handen de klei naar het centrum duwt. Zodra de klei gecentreerd is, graaft hij naar binnen en trekt de randen omhoog met beide handen die van binnen en buiten druk uitoefenen. Dit vereist veel oefening, maar het resultaat is op andere wijze moeilijk te bereiken.