Zombies, monsters en spooks – oh mijn! Griezelverhalen verteld rond een kampvuur of gelezen in bed op een donker, stormachtig nacht, hebben de kracht om schudden te veroorzaken die lang na de laatste pagina aanhouden. Veel van hun plots ontlenen zich aan regionale folklore en urbane legenden en kunnen zelfs de meest onschuldige ontmoetingen veranderen in de stof van nachtmerries.
Neem even de tijd om na te denken over dingen die je als kind angstig maakten. Een daarvan was waarschijnlijk de angst om van je vader of moeder gescheiden te raken in een vreemde plek als een drukke warenhuis en ze nooit meer te zien. Een ander kan de angst zijn voor welke wezens in de duisternis kunnen sluipen, of de angst om thuis alleen te zijn en spookachtige geluiden te horen. Nog een kan de zenuwachtigheid zijn van de eerste schooldag en hopen dat je past. De universele thema's van isolatie, kwetsbaarheid, vrees voor het onbekende en assimilatie zijn de hoekstenen van alle griezelverhalen; de enige elementen die veranderen zijn de settings, de personages en de objecten van terreur.
Alles kan eng zijn op een begraafplaats, een geplankte herenhuis, een griezelig kasteel, een bayou-smoeras of een verlaten kermis. Deze settings worden vaak gebruikt in griezelverhalen, romans en films, en het publiek moeit er nooit van omdat ze direct de angst oproepen dat de dood in elke donkere hoek sluipert. Hun populaire gebruik als achtergrond is meestal verbonden met een daartoe (bijv. "Ik wed 100 euro dat je een nacht in dat griezelige kasteel niet overleeft") of ontstaat uit wanhoop (iemand die gejaagd wordt beseft dat zijn enige kans op ontvluchting een kortste pad door de begraafplaats is). Hoewel er niets mis is met deze opzetten – die onvermijdelijk 's nachts plaatsvinden – experimenteer met daglichtplots met locaties die lezers vaak bezoeken maar waarschijnlijk afwijzen als platform voor een griezelverhaal. Voorbeelden: autowasserettes, supermarkten, bibliotheken, sportscholen, chemische wasserijen, videotheken, banken. Door een vertrouwde setting te gebruiken en een griezelpremisse te spinnen, laat je ze niet alleen een echt plaatje visualiseren tijdens het lezen, maar plant je ook de zaden om je verhaal te herinneren elke keer dat ze hun auto laten wassen.
Eén van de grootste fouten die nieuwe schrijvers maken bij een verhaal met bloeddorstige tegenstanders is dat de gruwelen die ze op ongelukkige mensen afvuren, absoluut geen rationale hebben. Ze zijn slecht gewoon om slecht te zijn. Als gevolg komen veel monsters, mummies en bijl-zwaaiende psychopaten in het bos over als stripfiguren die herhalend en voorspelbaar gedrag vertonen. Hoewel het doel van een griezelverhaal niet is dat lezers voor het geluk van het moeraswezen juichen, maakt het een sterker premisse als de schrijver inzicht geeft in het standpunt van het moeraswezen. Spookverhalen doen dit vaak goed omdat ze vroeg in het verhaal vestigen dat de geest (1) haar moord of die van een familieleden wilt wreken, (2) herenigd wil worden met haar één ware liefde, of (3) met rust gelaten wil worden. Wat voor vorm je "slechte kerel" ook aannemt, de acties moeten gedreven worden door redenen net zo boeiend als die van de protagonist. Ook de protagonist van een griezelverhaal moet betere redenen hebben dan alleen een daartoe of verveeldheid om een graf op te graven, in het occult te dabbelen of waarschuwingsborden te negeren.
Er is maar zoveel griezelig dat je lezers of luisteraars kunt aanrichten voordat ze hun hoofd vatten en zeggen: "Genug al!" Hoewel het cruciaal is om de gevaar en spanning op elk moment te verergeren, kun je je meest angstaanjagende scènes en onthullingen maximaliseren door een komische verlichtingspersonage te gebruiken of je publiek een korte adempauze te geven met iets grappigs en niet-dreigends. Het komische verlichtingspersonage is vaak de sympathieke grapjas van de groep; je doelpubliek ontspannt een beetje wanneer deze kerel in de buurt is, want er lijkt nooit iets mis te gaan terwijl hij de situatie belachelijk maakt en de groep aanmoedigt. Je lezers worden in zo'n comfortzone geluld dat ze geschokt zullen zijn wanneer hij gruwelijk wordt gedispatcheerd door het moeraswezen. Wat betreft een humoristische adempauze: het meest voorkomende scenario is wanneer de hoofdpersoon een met spinnenweven bedekte griezeldeur benadert en begint te duwen. De spanning is dik want lezers weten dat het monster klaarstaat om te springen. De deur gaat open om een lege kamer of een kat te onthullen die dankbaar is dat iemand eindelijk komt redden. Net als de lezer een zucht van verlichting uithaalt en misschien glimlacht dat de kat geen gevaar vormt, grijpt het monster de held van achteren. Gotcha!