Hier is een overzicht van de belangrijkste elementen:
* De Geheime Kamer: Een verborgen kamer op Zweinstein, gecreëerd door Zalazar Zwadderich, die geloofde dat Zweinstein alleen voor volbloed tovenaars mocht zijn. Hij liet een monster (een basilicum) in de kamer achter om Zweinstein te zuiveren van Dreuzelgeboren studenten.
* De aanvallen: De Geheime Kamer wordt geopend en begint Dreuzelgeboren studenten aan te vallen, waardoor ze versteend achterblijven. Dit creëert een gevoel van angst en paniek op Zweinstein.
* Harry's missie: Harry is samen met Ron en Hermelien vastbesloten om de Geheime Kamer te vinden en de aanvallen te stoppen. Ze geloven dat de aanvallen op de een of andere manier verband houden met het cryptische dagboek van Tom Riddle, dat een Gruzielement van Heer Voldemort blijkt te zijn.
* De waarheid: Door hun onderzoek ontdekken Harry en zijn vrienden dat het dagboek een Gruzielement is en dat Tom Riddle een jonge Heer Voldemort is. Ze vinden ook de Kamer en verslaan de Basilisk.
* Het conflict oplossen: Door het dagboek en de Basilisk te vernietigen, stopt Harry de aanvallen en redt hij Zweinstein van verdere schade. Hij onthult ook de waarheid over Voldemorts verleden en zijn ambitie om Dreuzelgeborenen te elimineren.
Over het algemeen is het doel van het boek om thema's als vooroordelen, angst en het belang van opkomen voor wat juist is te onderzoeken. Het vestigt ook het centrale conflict van de serie, de voortdurende strijd tussen Harry Potter en Heer Voldemort.