Ted Shawn & Ruth St. Denis: Pioniers van moderne dans
Ted Shawn (1891–1972) en Ruth St. Denis (1879–1968) vonden de **Amerikaanse moderne dans** door Denishawn (1915–1931) en solo-innovaties.
Ruth St. Denis: De visionair
- Doorbraak: Radha (1906) — Indiase tempeldans solo, sensatie in NY.
- Stijl: "Muziekvisualisatie" — beweging = geluid zichtbaar gemaakt; Oostse spiritualiteit (Hindoeïsme, Boeddhisme, Egyptisch).
- Choreografie: 150+ werken (Incense, Cobras, Radha, Egypta, O M Buddha).
- Lesgeven: Benadrukte adem, beeldvorming, spirituele intentie boven techniek.
Ted Shawn: De bouwer
- Achtergrond: Theologiestudent → danser (na difterie-verlamming herstel).
- Mannelijke dansadvocaat: Richtte **Ted Shawn and His Men Dancers** op (1933) — eerste all-mannelijke compagnie.
- Jacob's Pillow (1931) — kocht boerderij, bouwde festival (nu **oudste VS dansfestival**).
- Schrijven: Dance We Must (1940), Every Little Movement (1954 — over Delsarte).
Denishawn School & Company (1915–1931)
- Locatie: Los Angeles → NYC.
- Curriculum: Ballet, yoga, Dalcroze eurhythmiek, "Oosterse" dans, balroom, compositie.
- Legendarische alumni: Martha Graham, Doris Humphrey, Charles Weidman, Louise Brooks, Jack Cole.
- Tournees: Vaudeville circuits, Chautauquas — brachten dans naar midden-Amerika.
Uiteengaan & erfenis
- 1931: Scheiding & Denishawn-ontbinding.
- St. Denis: Vervolgde solo, richtte Society of Spiritual Arts op, les gaf op Adelphi.
- Shawn: Jacob's Pillow → mecca voor Graham, Cunningham, Taylor, Alvin Ailey, internationale compagnies.
- Gemeenschappelijke impact: Bewijs dat dans **serieuze kunst** is, geen entertainment; creëerde **infrastructuur** (school, festival, mannelijke dans, academische erkenning).
Zonder Denishawn heeft de **Amerikaanse moderne dans geen institutionele wortel**. Ze bouwden het huis waar iedereen anders in verhuisde.