Waarom The Exorcist gecensureerd was (niet verboden) in de VS & elders
The Exorcist (1973) wordt vaak aangehaald als een "verboden film," maar het was nooit verboden in de Verenigde Staten. Het ontving een R-rating (onder 17 alleen met volwassene) en werd wijd uitgehaald. Wel ondervond het intense censuurstrijden in het buitenland en hevige binnenlandse controverse die filmregulering vormden.
Bronnen van controverse
- Godsdienstige bezwaar: Katholieke groepen (en anderen) noemen de voorstelling van demonische bezetting/uitscheiding godslasterig en sacrileg. De Vaticaans aanvankelijke zwijgen en genuanceerde verklaring voedden de discussie.
- Grafisch geweld & verstorende beelden: Een kind (Linda Blair, 13) onderworpen aan godslasterende taal, zelfmutilatie, overgeven, kontorties. Publiek viel in onmacht, overgaf, vluchtte uit bioscopen. Paramount leverde "braaktassen" als marketingstunt.
- Angst voor psychische schade: Claims dat het kinderen kan traumatiseren, ziekte kan triggeren, nabootsing kan inspireren.
- Openbare protesten & boycotten: Piketlijnen bij bioscopen; godsdienstige leiders veroordelen het van de preekstoel.
Uitkomsten
- VS: R-rating bleef staan. 1974 Rechtszaak (Citizens for Decent Literature) claimde "godslasterig en onzedelijk" – rechter oordeelde voor filmmakers (Eerste Amendement).
- Buitenland: Verboden in VK (tot 1999, video), Ierland, Singapore, delen van Canada (provinciale verboden). Zwaar ingekort in Australië, Noorwegen, Zweden, Finland.
- Nalatenschap: Ontketende mijlpaalgesprekken over censuur, godsdienst in de publieke ruimte, en filmgrenzen. De "video nasty"-era in VK werd deels gevoed door de videouitgifte-strijd.
The Exorcist was niet verboden in de VS – het overleefde de vuurproef en werd een horror-meesterwerk. Elders schreven de censuurschaar (en verboden) hun eigen hoofdstuk in de legende.