1. De trollen: In eerste instantie lijken de trollen angstaanjagende wezens die erop uit zijn de dwergen en Bilbo te verslinden. Ze zijn echter eigenlijk behoorlijk onhandig en gemakkelijk afgeleid. Hun ruzie over wie Bilbo als eerste mag opeten leidt uiteindelijk tot hun ondergang, wat hun dwaasheid en het feit benadrukt dat schijn bedriegt.
2. Gollum: Gollum verschijnt aanvankelijk als een monsterlijk wezen, op de loer in de duisternis van de grotten. Zijn geschiedenis en zijn obsessie met de Ring onthullen echter een complex en tragisch wezen. Gollum is een wezen met enorme macht, maar ook een slachtoffer van zijn eigen hebzucht en de corrumperende invloed van de Ring. Hij is in staat tot zowel enorme wreedheid als verrassende vriendelijkheid, waardoor hij een personage is dat zich niet makkelijk laat categoriseren.
3. De Elfen van Mirkwood: De elfen van Mirkwood lijken aanvankelijk mooi en gastvrij, maar hun ware aard wordt al snel onthuld. Ze zijn achterdochtig en wantrouwend tegenover buitenstaanders, en hun leider, de Elvenking, is meer geïnteresseerd in het bewaken van zijn schat dan in het helpen van de dwergen. De gevangenneming van de dwergen door de Elvenking en zijn manipulatie van Bilbo benadrukken het feit dat zelfs ogenschijnlijk nobele wezens kunnen worden gecorrumpeerd door hebzucht en macht.
Dit zijn slechts enkele voorbeelden van hoe Tolkien het thema schijn versus realiteit gebruikt in The Hobbit. Dit is een veel voorkomend element van fantasie, en het dient vaak om het belang te benadrukken van het beoordelen van karakters op basis van hun daden in plaats van op hun uiterlijk.