Basiskennis van muziektheorie is essentieel voor ieder instrument. De theoretische kant is vaak minder boeiend omdat losstaat van het spelen, maar met spelletjes breng je theorie tot leven en verdiep je begrip van harmonie, melodie en ritme.
Ritme kan abstract zijn voor beginners. Schrijf een basis ritmisch patroon op het bord voor elk kind, met een legenda van de notewaarden. Laat elk kind een deelje klappen. Ken punten toe voor de meest nauwegezette uitvoering.
Schrijf de eerste drie noten van een bekende melodie op het bord en speel ze. Wie herkent het liedje? Niet? Voeg een noot toe en speel de eerste vier. Ga door tot herkenning. Dit bouwt begrip van intervallen en toonhoogte. Voor gevorderden: laat ze het begin spelen tot herkenning en de volgende noot opschrijven.
Muzieknoten lopen van A tot G. Bedenk woorden die alleen deze letters bevatten: 'egg', 'face', 'feed', 'bad', 'cage'. Vertaal naar noten en schrijf ze op. Laat elk kind een woord op zijn instrument spelen en het woord raden. Voor gevorderden: speel de noten en laat ze noteren wat ze horen.
Geef elk kind kaartjes met alle noten van de violinsleutel. Schrijf een onvolledige melodie op het bord (één noot ontbreekt). Speel de complete melodie en laat elk kind het juiste kaartje omhooghouden. Om afkijken te voorkomen: speel één keer, vraag op 'drie' omhoog te houden.
Gebruik dezelfde kaartjes. Schrijf een eenvoudig akkoord op, bv. C-groot (C, E, G) en voeg een onjuiste noot toe (bv. B). Laat de kinderen het kaartje van de 'foute' noot opsteken.