Richard Wagner (1813–1883) schreef niet zomaar opera's — hij verwierp de term volledig. Hij bedacht "Music Drama" (Musikdrama) om zijn revolutionaire visie te beschrijven: een Gesamtkunstwerk ("totaalkunstwerk") waar muziek, poëzie, drama, staging, en filosofie smelten tot een onlosmakelijke eenheid.
Der Ring des Nibelungen (4-opera-cyclus, 15 uur), Tristan und Isolde, Die Meistersinger von Nürnberg, Parsifal.
Wagner's concept herschikte opera, filmscoring (leitmotief → John Williams), en moderne multimedia. Of je ze nu opera's of music dramas noemt, ze blijven de meest ambitieuze onderneming in de westerse muziekgeschiedenis.