De fluit genereert geluid wanneer een luchtstroom over het inblazgat aan de zijkant van het instrument wordt gericht. Deze luchtstroom creëert een drukverstoring binnenin de fluitbuis, waardoor de luchtkolom erin gaat trillen. Deze trillingen produceren geluidsgolven die door de lucht naar onze oren reizen.
De toonhoogte van het geluid wordt bepaald door de effectieve lengte van de trillende luchtkolom. Een langere luchtkolom produceert een lagere toon, terwijl een kortere luchtkolom een hogere toon oplevert. De fluitist verandert deze lengte door de toongaten langs het lichaam van het instrument te openen en te sluiten.
De fluit kan een grote variëteit aan tonen produceren, van lage, zachte noten tot hoge, doorwerkende. De speler regelt de dynamiek (volume) door de snelheid en druk van de luchtstroom te variëren. Deze veelzijdigheid maakt de fluit geschikt voor veel muzikaal genres, waaronder klassiek, jazz, en volksmuziek.