John Coltrane (1926–1967) speelde niet alleen jazz – hij herschreef de mogelijkheden. De saxofonist en componist onstuimige innovatie transformeerde de muziek over vier dimensies die vandaag nog resoneren.
Voor Coltrane was de saxofoon vaak een ondersteunende kleur in big bands. Hij maakte er een primair voertuig voor diepe expressie van – ongekende techniek, harmonische diepte, en melodische uitvinding die het instrument liet zingen, schreeuwen en bidden.
Met My Favorite Things (1960) en zijn werk aan Miles Davis's Kind of Blue (1959), hielp Coltrane modale improvisatie populair maken – vaste ladderen gebruiken in plaats van snelle akkoordwissels. Dit opende enorme nieuwe ruimte voor verkenning, bevrijdend soloisten van bebops harmonische loopband.
A Love Supreme (1965) blijft een van de grote spirituele getuigenissen van de muziek – een vierdelige suite die door klank toewijding verklaart. Later werk als Interstellar Space (1967) duwde verder in abstractie, improvisatie behandelend als meditatie. Coltrane zag geen scheiding tussen zijn kunst en zijn zoektocht naar het goddelijke.
Zijn schaduw valt ver buiten jazz. Miles Davis, Pharoah Sanders, en Alice Coltrane droegen zijn fakkel direct. Maar rock, fusion, R&B, en hiphop-artiesten – van Carlos Santana tot Kendrick Lamar – noemen Coltrane's angstloze grensverlegging een noorderster.
Zestig jaar na zijn overlijden blijft Coltrane's innovatie de benchmark voor artistieke moed. Hij veranderde niet alleen jazz; hij veranderde wat muziek kan zijn.