Ray Charles zong niet alleen soul; hij vond de architectuur van het genre. Door de ecstatische vurigheid van de zwarte kerk, het rauwe verhalende van de blues, de harmonische verfijning van jazz en de melodische toegankelijkheid van pop te smelten, bouwde hij een nieuwe muzikale taal.
Hij nam de gospelstructuur van "It Must Be Jesus" (door de Southern Tones), hield de akkoordveranderingen en ecstatische uitvoering, maar verving de heilige teksten door seculiere verlangen. Het resultaat: het blauwdruk. Gospelakkorden + bluesteksten + jazzritme = Soul.
De call-and-response tussen Charles en de Raelettes ("Hey mama, don't you treat me wrong / Come on baby, let's have some fun") verplaatste de kerkse ecstatische dialoog naar de seculiere dansvloer. De Wurlitzer elektrische pianoriff, het Latijns-getinte ritme, de valse ending – het was een drie-minuten kliniek in genredissolutie.
Een Hoagy Carmichael-standaard, herboren. Charles' arrangement – strijkers, koor, die stem – overbrugde pop, jazz, country en R&B. Het werd de staatssong van Georgia en bewijst dat een zwarte artiest de Great American Songbook kon bezitten.
Op de hoogte van segregatie bracht een zwarte man een album met countrystandaarden met lichte orchestratie uit. Het hitte #1 in de popcharts voor 14 weken. Het was geen gimmick; het was een verklaring: Muziek heeft geen kleur.
Melisma, schreeuwen, fluisteren, conversationele phrasering, de "growl", de falsetto-roep – dit werd de standaardlexicon van soulzang. Aretha, Stevie, Otis, Van Morrison, Al Green – allen studeerden aan de universiteit van Ray.
Hij onderhandelde eigendom van zijn masters (Tangerine Records, later via ABC-Paramount deal) – een praktisch ongekend kunstje voor een zwarte artiest in de jaren 60. Hij modeleerde artiestenempowerment.
Met recht de "Vader van Soul." Niet omdat hij de eerste was die stijlen mengde, maar omdat hij de fusie onontkoombaar, commercieel en artistiek compleet maakte.