Net als buisversterkers aantrekken op gitaristen die naar de warme, overstuurde toon van oude analoge opnames zoeken, hebben buismicrofoons een speciale plaats in het hart van zangers die hun vocals een beetje vintage warmte willen geven. Prijzen lopen van betaalbaar tot kostverbodend, afhankelijk van merk en bouwjaar. Zoals een klassieke auto die zijn waarde behoudt, kunnen bepaalde microfoons een flinke investering zijn – soms bijna de prijs van een kleine auto.
Eerste microfoons waren primitieve koolstof-zenders (telefoons, 1800s). Onvoldoende voor muziek. Condenser-principe was bekend, maar hoge impedantie/laag output maakten het impractisch. De vacuümbuis-versterker loste dit op: Bell Labs introduceerde de eerste condenser-microfoon in 1917. Verbeteringen (Western Electric) brachten betrouwbaarheid en populariteit.
In VS was radiobandbreedte beperkt, microfoonontwikkeling daardoor matig. In Duitsland eiste staatsradio toppkwaliteit. 1928: Georg Neumann & Co. ontwikkelde high-end condensers, o.a. de legendarische CMV3A met uitwisselbare kop.
1948: Neumann U47. Vervroegde RCA-lintmicrofoons in top Amerikaanse studios. Keuze van Sinatra, Armstrong, Coltrane, Fitzgerald, Nat King Cole.
AKG (Oostenrijk) was andere grote speler. Hun C12 had remote patroonkeuze (omni/bi-directioneel), tot 1963 in productie.
Waarom klinkt een buismicrofoon zo prettig? Condensers hebben laag elektrisch signaal en nodig versterking. De ingebouwde versterker (de buis) boost het signaal naar mic-niveau, daarna naar preamp. De buis verzadiging produceert harmonieken die bij high-end buismicrofoons warm en muzikaal klinken, ondanks hogere THD (totale harmonische vervorming) dan solid-state modellen.
Buis-liefhebbers wijzen op vocale opnames jaren '50-'70 (Sinatra, Presley, Orbison, Lennon/McCartney, Wonder) als piek van pop-vocaalgeluid – bewijs dat buismicrofoons superieur zijn aan transistor-modellen. Maar hoeveel de microfoon ertoe deed is debatabel. Zangers van dat kaliber overtuigen op elke microfoon. Beter argument: gemiddelde zangers die door een top buismicrofoon stellaire klinken.
Een buis in een microfoon betekent niet automatisch superieure klank. Elite vintage microfoons (Neumann, AKG) hadden top-buizen, handgemaakt met beste componenten. Veel bedrijven gokken op de vintage-hype met budget buismicrofoons die moderne, mindere buizen gebruiken. Moderne buizen zijn minder duurzaam, noisier, mindere klank. Daardoor enorme markt voor NOS (New Old Stock) buizen: decennialang ongebruikte originele buizen. Scarciteit = hoge prijzen en risico op vals/gelabelde NOS op veilingssites.
Transistors beëindigden de heerschappij van buis-condensers. Buismicrofoons waren ruisiger, launischer, gevoelig voor vervorming. Solid-state was betrouwbaarder, onderhoudsvrij. Veel vintage microfoons (en buizen) gingen voor een appel en een ei weg, later met winst herverkocht toen vintage populair werd. In de digitale tijd herontdekken artiesten/engineers de warmte van kwaliteits buismicrofoons en betalen extreme bedragen.
Jaren '60: U47 was de standaard vocale microfoon op vrijwel elke Beatles-sessie, vastgelegd als een van de beste ooit. Omdat die platen zuiverste pop-opnames zijn, zoeken engineers/artiesten – gefrustreerd door de harde digitale rand van moderne gear – naar de apparatuur die die klanken schiep.
Maar: gear brengt je maar tot op een bepaalde hoogte. Lennon en McCartney klonken ook fabuleus in een blikje met een snaartje; de prestatie blijft sleutel. Onthoud dat als je $10.000 neerlegt voor een microfoon.