In fantasyliteratuur en games:
* Magische of goddelijke interventie: Orks zijn vaak het resultaat van de creatie van een godheid of van magische experimenten. Het kunnen verdorven mensen zijn, of een apart ras dat voor specifieke doeleinden in het leven is geroepen.
* Fokken: In sommige verhalen worden orcs eenvoudigweg geboren uit andere orcs. Er kan een onderscheid zijn tussen 'zuiverbloed'- en 'half-orc'-individuen, afhankelijk van de wereldopbouw van het verhaal.
* Evolutionaire tak: Sommige verhalen portretteren orcs als een meer woeste of brutale uitloper van een meer beschaafd ras zoals mensen of elfen.
Specifieke voorbeelden:
* Lord of the Rings: Tolkiens orks zijn corrupte elfen, verdraaid door de wil van Morgoth, een duistere entiteit.
* Kerkers en draken: In de D&D-overlevering zijn orcs een apart ras met een rijke geschiedenis, soms afstammend van oude wezens of krachtige magie.
* Warcraft: Warcraft-orcs worden afgeschilderd als een fel en machtig ras, waarvan de oorsprong ligt in een botsing tussen tegengestelde krachten.
Voorbij fictieve werelden:
Het is belangrijk om te onthouden dat orks een literaire constructie zijn en geen echte soort. Hoewel hun oorsprong door verschillende fictieve lenzen wordt onderzocht, bevindt hun bestaan zich uitsluitend in het rijk van fantasie en verbeelding.