S-Adenosylmethionine (SAM): Structuur en Biologische Functies
SAM (S-adenosylmethionine / AdoMet) is een universeel co-enzym en de primaire methyldonor in biologische systemen, essentieel voor talloze biochemische reacties.
Moleculaire Structuur
Drie componenten gekoppeld:
- Adenosine – adenine + ribose (nucleoside deel)
- Methionine – zwavelhoudende aminozuur die de methylgroep levert
- Sulfonium binding – covalente binding tussen methionines methylkoolstof en adenosines ribosekoolstof via een positief geladen zwavelatoom
Vereenvoudigd: Adenosine–[Sulfonium]–Methionine
Biologische Rollen
- Methyldonor voor DNA methylatie (epigenetische regulatie)
- Eiwit methylatie (histonen, signaleringseiwitten)
- Neurotransmitter synthese (dopamine, serotonine, melatonine)
- Polyamine synthese (celligroei, proliferatie)
- Glutathion productie (antioxidantieverdediging)
SAM-afhankelijke methyltransferases dragen de methylgroep over op specifieke substraten, wat genexpressie, eiwitfunctie en celregulatie regelt. Dysregulatie is gelinkt aan kanker, leverziektes en neuropscyhiatrische stoornissen.