Prins Hendrik zette nooit voet op de landen die zijn geld bereikte. Maar tussen 1415 en 1460 onthulden de expedities die hij financierde, organiseerde, en data van ontving systematisch de oost-Atlantische archipelagen en de West-Afrikaanse kustlijn – hertekent de Europese mentale kaart van de wereld.
Herontdekt door João Gonçalves Zarco en Tristão Vaz Teixeira. Dicht loofbos (laurisilva) gaf het eiland zijn naam. Hendrik verkrijgte pauselijke bollen die kolonisatierechten gaven. Suikerplantages volgden, gewerkt door verslaafde Afrikanen en Canarische eilanders – een prototype voor het Atlantische plantagecomplex.
Negen vulkanische eilanden, 800 mijl west van Lissabon. Diogo de Silves zichtte Santa Maria; anderen volgden. De Azoren werden de cruciale mid-Atlantsche tussenstop voor de volta do mar – de windgedreven terugroute van Afrika en, later, Amerika.
Al geclaimd door Castilië, maar Portugese expedities (vaak gelicenseerd door Hendrik) bezochten Lanzarote, Fuerteventura, Gomera. De Guanches werden verslaafd; de eilanden dienden als slavenberovingsbasis tot de 1479 Verdrag van Alcáçovas Castiliaanse soevereiniteit bevestigde.
Elke geronde kaap was een psychologische en navigatiebarrière doorbroken:
In 1460 strekte Portugese kennis 1.500 mijl zuidelijk van Lissabon. De padrão stenen geplant bij elke mijlpaal waren meer dan markers – ze waren datapunten in een groeiend geografisch intelligencenetwerk. Hendriks "regio's" waren geen koloniën in de latere zin; ze waren een kustarchipel van forten en factorijen verbonden door de karveel. Dat netwerk, niet enig enkel territorium, was zijn ware ontdekking.