De Engelse schrijver en theoloog John Donne componeerde onvergetelijke gedichten gericht op de dood, liefde, spiritualiteit en seks, wisselend in stijl van satirische verzen tot liefdesgedichten en van preken tot elegieën. Zijn schrijfstijl paste perfect bij een man die zowel in zijn persoonlijke als professionele leven werd geplaagd door de dood. De 17e-eeuwse schrijver werd erkend als een van de eerste metafysische dichters die pen op papier zette gedurende zijn 59-jarige leven.
Volgens meerdere woordenboeken is metafysische poëzie onconventioneel, anders-werelds, conceit-gedreven en scherpzinnig. John Donne paste perfect in deze pas geboren definitie. Hij gebruikte scherpte, subtiele argumenten, creatieve metaforen en een geïdealiseerd beeld van eeuwige, perfecte schoonheid als platform voor controversiële sonnetten, gedichten, verhandelingen en thesen. Donnes vroegste geschriften strotten van woordgrapjes en aardse, obscuur metaforen.
Zoals de meeste dichters werd John Donne geïnspireerd en beïnvloed door de tijd waarin hij leefde en de rol die hij daarin vervulde. De 17e eeuw was bekend om haar opkomende acceptatie van seksueel gekleurde literatuur. Gegeven zijn persoonlijkheid, conversie tot het anglikaanse geloof van het katholiek en eclectische carrièrepad, waren Donnes verkennende, soms erotische sonnetten, liederen en satires doorweven met levendige taal en levendige beelden.
Donne strooide zijn geschriften met ironie en onwaarschijnlijke vergelijkingen; zijn gedichten waren nooit arm aan cynisme. Fans en critici alike toeschreven zijn moeilijke leven als drijfveer achter zijn filosofische, spirituele poetische stijl, waarvoor een groot deel gewijd was aan het worstelen met sterfelijkheid en de dood. "Death, be not proud" (Heilige Sonnet 10) wordt door literatuurcritici beschouwd als Donnes belangrijkste werk. Het vertegenwoordigt het accepteren van de vele doden die hij tijdens zijn korte leven meemaakte – waaronder vier familieleden voordat hij 10 was en verschillende dodegeboren kinderen van zijn vrouw Anne, voordat zij stierf tijdens haar 12e bevalling.
Met zijn geistelijke en juridische opleiding als raamwerk waarbinnen zijn poëzie geschreven werd, stierf Donne in 1631 en hinterliet een rijkdom aan geschriften aan toekomstige dichters. Feitelijk werd het grootste deel van zijn werk pas na zijn dood gepubliceerd. Tot de gemeenschap van metafysische dichters behoorden Donnes tijdgenoten: John Dryden, Samuel Johnson, George Herbert, Andrew Marvell en Henry Vaughan. Hij overleefde als dichter dankzij de steun van mecenen (vooral Sir Robert Drury) voor wie hij originele werken schreef.
Volgens de vele biografieën over John Donne, doorbracht de dichter zijn laatste decennium als predikant van de Church of England, een periode die een dramatische transformatie in zijn poëtische stijl markeerde. Verdwenen waren de prikkelende metaforen die zijn vroegste geschriften kenmerkten. Zijn laatste oeuvre richtte zich op vertrouwen in de schrift en omvat een diepgaande verzameling preken en bijbels geïnspireerde gedichten die hulde brachten aan zijn eindeloze zoektocht naar de betekenis van sterfelijkheid.