Schaduwpoppentheater (of schaduwspel) is een oude performancekunst waar tweedimensionale uitgeknipte figuren, gemanipuleerd achter een doorschijnend scherm door een lichtbron, bewegende schaduwprojecties werpen die verhalen vertellen door gebaar, muziek, en vertelling.
De poppenspeler (vaak een solo dalang in Indonese traditie) zit achter het scherm, houdt stangen vast aan de geponeerde gewrichten van de poppen. Een licht—traditioneel een olielamp, nu vaak elektrisch—projecteert de schaduwen. Het scherm (katoen, musseline, of plastic) diffundeert het licht, creërend scherpe, expressieve silhouetten. Poppen zijn gemaakt van leer (buffel, geit), perkament, of zwaar karton, ingewikkeld gesneden en aan beide kanten geschilderd zodat de kleuren door de schaduw filteren.
Schaduwpoppentheater dient ritueel (exorcisme, oogstrituelen), educatie (morele instructie, geschiedenis), en gemeenschapsbinding. Het scheidt het alledaagse van het mythische; de schaduwen bestaan in een liminale ruimte waar voorouders spreken.
Moderne kunstenaars (Manual Cinema, Lotte Reiniger's nalatenschap, Wayang Hip Hop) vouwen schaduwpoppentheater samen met multimedia projecties, live video, elektronische muziek, en politieke commentaar. De vorms essentiële grammatica—licht, uitgeknipte figuur, scherm—blijft, maar het vocabulaire breidt uit.