De wedstrijd:
* De aankondiging: Willy Wonka, de excentrieke chocolatier, kondigt een wedstrijd aan om zijn mysterieuze fabriek te bezoeken. In chocoladerepen zitten vijf gouden kaartjes verborgen.
* De winnaars: De vijf gelukkige winnaars zijn:
* Charlie Bucket, een arme maar vriendelijke jongen
* Augustus Gloop, een vraatzuchtige jongen
* Veruca Salt, een verwend en veeleisend meisje
* Violet Beauregarde, een kauwgomkauwend meisje dat geobsedeerd is door beroemd te zijn
* Mike Teavee, een door televisie geobsedeerde jongen
De rondleiding:
* De Chocoladerivier: De tour begint met een ritje op een chocoladeboot, waar Augustus Gloop in valt en aan een pijp wordt opgezogen.
* De Chocoladekamer: De kinderen genieten van eindeloze chocoladelekkernijen, maar Veruca Salt eist een chocolade-eekhoorn, wat leidt tot een dramatische confrontatie.
* De Uitvindingskamer: Wonka toont zijn ongelooflijke uitvindingen, waaronder een driegangendinerkauwgom en koolzuurhoudende, opwekkende drankjes. Violet Beauregarde verandert in een gigantische bosbes nadat ze op een stukje experimentele kauwgom heeft gekauwd.
* De Notenkamer: De kinderen navigeren door een kamer vol eekhoorns die noten kraken, waar Mike Teavee in een televisie wordt gezogen.
* De geheimen van de chocoladefabriek: Charlie's onschuld en goede karakter maken indruk op Wonka, wat leidt tot onthullingen over Wonka's verleden en het geheim van de fabriek, een "chocoladewaterval" gemaakt van een speciaal soort chocolade.
Het einde:
* De straf: Wonka straft de vier stoute kinderen voor hun hebzucht en slecht gedrag.
* De beloning: Charlie, het enige overgebleven kind, wordt gekozen als de "nieuwe Willy Wonka" en krijgt een plek in de fabriek, evenals genoeg chocolade om met zijn familie te delen.
* Wonka's transformatie: Wonka, geraakt door Charlies vriendelijkheid, vindt eindelijk een gezin en een doel, en laat zijn excentriciteiten en eenzaamheid achter zich.
Deze uitsplitsing geeft een korte samenvatting van de belangrijkste gebeurtenissen. Het verhaal is uiteraard gevuld met rijke details en humor, en de personages zijn gedenkwaardig vanwege hun tekortkomingen en deugden.