De bijnaam wordt traditioneel toegepast op Koning Jan van Schotland (John Balliol, r. 1292–1296). Hoewel hij als opgeleid en intelligent galt, verdiende zijn erratische, vaak wrede, en politiek onbehendige regeer – met name zijn onderwerping aan Eduard I van Engeland en daaropvolgende rebellie – hem deze vernietigende contemporary beoordeling (waarschijnlijk van Schotse of Engelse kroniekschrijvers).
De zin vangt de bittere ironie van een vorst wiens geleerdheid niet vertaalde in wijsheid of effectief bestuur. "Geleerde dwaas" werd een spreekwoordelijk label voor intellectueel vermogen gemismatcht met oordeel – een waarschuwing dat kennis zonder voorzichtigheid gevaarlijk is in macht.
Jan Balliol's regeer eindigde in afzetting en gevangenschap; hij stierf in onbekendheid in Frankrijk. De bijnaam overleefde hem, aangehaald door latere historici als samenvatting van zijn tragische onbehendigheid.