Toen John Marshall in 1801 Hoofdrechter werd, was het Hooggerechtshof de zwakste van de drie machten – geen gebouw, geen prestigie, geen duidelijke autoriteit om wetten te vernietigen. Vierendertig jaar later was het de Grondwet's finale interpreter. Die transformatie is Marshall's monument.
Door Artikel 13 van de Judiciary Act ongrondwettelijk te verklaren, ontpopte Marshall gerechtelijke toetsing – het Hof's autoriteit om wetten die strijdig zijn met de Grondwet ongeldig te verklaren. Hij deed het door zichzelf macht te onttrekken (de mandamus die Marbury wilde), wat de claim onweerbaar maakte.
Maryland belaste de Second Bank of the United States. Marshall oordeelde dat de Necessary and Proper Clause Congress geïmpliceerde machten geeft om een nationale bank op te richten, en dat staten geen federale instrumenten mogen belasten. "De macht om te belasten impliceert de macht om te vernietigen." Federale suprematie, gecodificeerd.
Een stoombootmonopoliegeschil werd het voertuig voor het definieren van "handel tussen de staten" als een breed federaal domein, niet een smal staatsdomein. De nationale markt werd in deze uitspraak geboren.
Marshall besloot niet alleen zaken; hij bouwde de architectuur van het Amerikaanse constitutionele recht. Elke Hoofdrechter sedert stond op zijn fundament.