Filipijnse volksliederen (mga katutubong awitin) zijn een levend archief van het archipel's diverse ethnolinguïstische groepen. Hun definerende kenmerken:
Pre-koloniale oorsprong; mondeling door generaties doorgegeven. Geen enkele componist; gemeenschappelijke eigendom.
Gezongen collectief tijdens werk (planten, vissen), rituelen (oogst, bruiloft, begrafenis), feesten (fiesta's), en beminning (harana). Muziek als sociale kit.
Verhalende ballades (kumintang, dalit), epen (Darangen, Hudhud, Biag ni Lam-ang), en metaforische teksten (natuur = menselijke emotie: vogel = geliefde, bloem = schoonheid, rivier = leven).
Lagen van invloed: Maleis-Polynesische kern + Spaans (harmonie, maat, taal, religieuze thema's) + Amerikaans (populaire liedvormen, jazzharmonie) + Islamitisch (Maranao/Maguindanao modi) + Chinees (pentatonische ladders).
Van speels (Bahay Kubo) tot diepe rouw (Sa Ugoy ng Duyan) tot woedende verzet (Bayan Ko). Vangt de volledige Filipijnse damdamin (gevoel).
Elke ethnolinguïstische groep (Tagalog, Ilocano, Cebuano, Kapampangan, Bicolano, Waray, Maranao, Tausug, etc.) heeft distincte melodische contouren, talen, en thematische focus.
Liederen coderen geschiedenis, protest, en waarden: "Bayan Ko" (antikoloniaal), "Magtanim Ay Di Biro" (agrarische arbeid), "Pitong Gatang" (economische hardheid).
Hedendaagse artiesten (Joey Ayala, Grace Nono, Noel Cabangon, KAWAYAN, UP Madrigal Singers) en DepEd's K-12 curriculum waarborgen transmissie. Volkelementen doorwerken in OPM (Original Pilipino Music).