Margaret Sanger: Pionier van geboortebeperking, activiste, verpleegkundige
Margaret Sanger (1879–1966) was een Amerikaanse verpleegkundige, seksuele voorlichter en geboortebeperkingsactiviste die de moderne reproductieve rechtenbeweging oprichtte.
Belangrijkste prestaties
- 1914: Term "geboortebeperking" geïntroduceerd; The Woman Rebel gepubliceerd.
- 1916: Opende eerste VS-geboortebeperkingskliniek (Brownsville, Brooklyn) – gearresteerd, gevangen.
- 1917: Oprichter The Birth Control Review.
- 1921: American Birth Control League opgericht → Planned Parenthood Federation of America.
- 1936: U.S. v. One Package – artsvoorgeschreven anticonceptie legaliseerd.
- 1950s: Financierde Gregory Pincus → eerste orale anticonceptiepil (Enovid, 1960).
- 1952: Medestichter International Planned Parenthood Federation (IPPF).
Impact
Anticonceptie legaliseerd (Griswold v. Connecticut, 1965; Eisenstadt v. Baird, 1972). Wereldwijde gezinsplanningsprogramma's. Vrouwenautonomie, onderwijs, arbeidsparticipatie getransformeerd.
Controverses
Eugenetica-retoriek (vroeg 20e eeuw context); gekritiseerd voor ras/klassenvooroordelen. Moderne Planned Parenthood erkent en rekenen af met deze geschiedenis.
Nalatenschap: Reproductieve vrijheid als mensenrecht.