Shakespeares The Merchant of Venice ontleent zijn titel aan twee miteinander verweven feiten: de primaire speelplaats van het stuk en zijn centrale protagonist. De actie speelt zich voornamelijk af in Venetië, een drukke Renaissance-handelsmetropool wiens grachten, markten en juridische instellingen de achtergrond vormen voor het drama. In het hart van het verhaal staat Antonio, de titulaire koopman wiens financiële ondernemingen en persoonlijke banden de plot in gang zetten.
De titel's toepaselijkheid wordt meest duidelijk in de climactische processcène (acte 4, scène 1), waar de Joodse leneman Shylock het letterlijke pond vlees eist dat als borg was gesteld voor een niet-afgeloste lening. Deze rechtszaalconfrontatie – voorgezeten door de hertog van Venetië en opgelost door Portia's beroemde "quality of mercy"-toespraak – ankert de thema's van gerechtigheid, genade en contractuele verplichting in de stad die het werk zijn naam geeft. Venetië is niet slechts een decor; het is een personage, zijn commerciële ethos en juridisch kader vormend elke wending van het verhaal.
Hoewel het romantische subplot grotendeels in Belmont plaatsvindt, blijft het emotionele en thematische zwaartepunt Venetiaans. De titel fungeert dus als een precies geografisch en narratief wegwijzer, het publiek wijzend naar de wereld van koopmansondernemingen, juridische banden en het broos spel van handel en menselijkheid dat het stuk definieert.