Politicologen classificeren overheden in diverse brede categorieën gebaseerd op wie de macht bezit en hoe deze uitgeoefend wordt. Hier zijn de primaire vormen:
Regeering door een enkele vorst (koning, koningin, keizer, sultan). Macht is typisch erfelijk, hoewel electieve monarchies bestaan (bijv. Vaticaanstad, Maleisië). Moderne monarchies variëren van absolute (Saoedi-Arabië) tot constitutioneel/ceremonieel (VK, Japan).
Hoofd van staat is gekozen, niet erfelijk. Twee hoofdtypen:
Absolute macht geconcentreerd in één persoon (dictator) of een kleine clique. Geen zinvolle verkiezingen of controles op macht. Kan militair (Myanmar historisch) of civiel (Noord-Korea) zijn. Vaak gehandhaafd door repressie.
Macht berust bij een kleine, elite groep—gebaseerd op rijkdom (plutocratie), familie (aristocratie), leger (junta), of godsdienst (theocratie). Verkiezingen, zo gehouden, zijn gecontroleerd. Historische voorbeelden: Sparta, middeleeuws Venetië; moderne kritiek vaak toegepast op Rusland.
Macht afkomstig van het volk. Twee vormen:
Regeering geregeld door godsdienstige wet en leiders. Kan combineren met andere vormen (bijv. Iran: theocratische republiek; Vaticaan: absolute electieve monarchie). Godsdienstige teksten dienen als constitutionele basis.
Veel real-world systemen zijn hybriden (bijv. constitutionele monarchie met parlementaire democratie). Classificatie hangt vaak af van welk element dominant is.