Ignaz Semmelweis: Pioneer van antiseptisch handwassen
Ignaz Semmelweis (1818–1865) was een Hongaarts arts die ontdekte dat handdesinfectie moedersterfte drastisch reduceert – wat hem de "redder van moeders" en een stichter van antiseptische praktijk maakt.
De ontdekking (1847, Wien Algemeen Ziekenhuis)
- Twee kraamafdelingen: artsen-afdeling (18% sterfte) vs. vroedvrouwen-afdeling (2%).
- Artsen kamen van secties naar bevallingen zonder handen te wassen; vroedvrouwen deden geen secties.
- Semmelweis hypothesizeerde "lijkkorrels" veroorzaakten kindbedkoorts.
- Schreef chlorine-kalk handwassen voor → artsen-afdeling sterfte daalde tot ~1%.
Tragische ontvangst
De medische etablissement wierp en bespotte hem. Hij werd ontslagen, geïsoleerd, en stierf in een krankzinnigengesticht (waarschijnlijk van sepsis na mishandeling door bewaker). Zijn werk werd postuum gevalideerd door Pasteur, Lister, en Koch.
Nalatenschap
- Handhygiëne = hoeksteen van infectiebeheersing.
- Semmelweis-reflex: metafoor voor het verwerpen van bewijs dat normen tegenspreekt.
- WHO "Save Lives: Clean Your Hands" campagne eert hem.
Een martelaar van evidence-based geneeskunde.