Erik (het Phantoon) in Gaston Leroux' 1910 roman en adaptaties roept medelijden op door een convergentie van lijdend, talent, en isolatie. We ontfermen ons over hem omdat zijn monstrositeit opgelegd is (geboorte, verlating), niet gekozen—en zijn geweld voortkomt uit wanhoop, niet sadisme.
Geboren met een schedelachtig gezicht, wordt hij verlaten, getoond in freakshows, en leeft in katakomben. Zijn uiterlijk maakt hem een monster voor de samenleving—hoewel zijn ziel schoonheid verlangt.
Hij liefde Christine Daaé zuiver maar bezittelijk. Zij houdt van Raoul. Eriks liefde wordt een gevangenschap voor beiden—hij kan haar autonomie niet accepteren.
Geen familie, vrienden, of peers. De Operakelders zijn zijn universum. Hij creëert een surrogaatwereld (spiegel, muziek, Christine) maar blijft volkomen alleen.
Architect, uitvinder, componist, ventriloquist, magiër—zijn briljantie dient alleen geheimen en controle. De samenleving profiteert nooit; hij ontvangt nooit erkenning.
In het romanseinde laat hij Christine los, erkennend: "Ik heb geliefd... Ik sterf van liefde." Hij sterft alleen, verlost alleen door een finale daad van genade.
Hij is een tragisch figuur—grootheid vervormd door omstandigheden—spiegelend Hugo's Quasimodo of Shelley's Creature. We zien de mens onder het masker—en herkennen hoe gemakkelijk liefde, geweigerd, vernietiging wordt.