Hier zijn enkele belangrijke punten over de religie van Tolkien en de invloed ervan:
* Katholieke theologie: Veel aspecten van Midden-aarde, zoals de strijd tussen goed en kwaad, de rol van verlossing en het bestaan van een goddelijke macht, weerspiegelen de katholieke theologie.
* Eucharistie: De creatie van de Ene Ring in de vuren van Mount Doom wordt vaak geïnterpreteerd als een symbolische weergave van de Eucharistie, waarbij het brood en de wijn het lichaam en bloed van Christus worden.
* De val van de mens: De val van de Elfen, in het bijzonder het verraad van Fëanor, loopt parallel met de bijbelse zondeval en de verleiding door Satan.
* Verlossing en opoffering: De zoektocht om de Ene Ring te vernietigen belichaamt het thema van opoffering en verlossing en weerspiegelt het christelijke concept van verzoening door het offer van Jezus aan het kruis.
* Goddelijke Voorzienigheid: Tolkien geloofde in een sterk gevoel van goddelijke voorzienigheid, wat duidelijk blijkt uit de manier waarop gebeurtenissen zich in zijn verhalen ontvouwen, vaak aangedreven door onzichtbare krachten.
Het is echter belangrijk op te merken dat Tolkien zelf terughoudend was om zijn religieuze overtuigingen rechtstreeks in zijn fictie te vertalen. Hij zag zijn werken als een verkenning van mythische thema's, niet als expliciete allegorieën.
Zijn diepe geloof heeft ongetwijfeld zijn wereldbeeld gevormd en zijn schrijven beïnvloed, maar het interpreteren van Middle-earth als een directe allegorie op het katholicisme is een complex en vaak besproken onderwerp.