Hoe een Sonnet te Herkennen: Maat, Rijmschema en Structuur
Een sonnet is een 14-regels gedicht met een specifieke maat en rijmschema. De twee hoofdtradities:
1. Maat
Meestal jambische pentameter: tien lettergrepen per regel, klemtoon op elke tweede lettergreep (da-DUM da-DUM da-DUM da-DUM da-DUM).
2. Rijmschema
- Shakespeareans (Engels): ABAB CDCD EFEF GG – drie kwartijnen + een afsluitend couplet.
- Petrarchaans (Italiaans): ABBAABBA (oktaaf) + CDECDE of CDCDCD (sestet).
- Spenserians: ABAB BCBC CDCD EE – in elkaar grijpende kwartijnen.
3. Structuur
- 14 regels in totaal.
- Vaak een volta (keerpunt) bij regel 9 (Petrarchisch) of regel 13 (Shakespeareaanse couplet).
- Logische voortgang: probleem → verkenning → oplossing/wending.
Uitzonderingen bestaan (curtal sonnetten, Pushkin-sonnetten, vrij-vers sonnetten), maar deze kenmerken identificeren betrouwbaar de grote meerderheid van sonnetten in het Engels.