Het eerste-persoonnarratief spreekt door het persoonlijke standpunt van de verteller, met woorden als 'ik' en 'mij'. Schrijvers discussiëren over de bruikbaarheid en moeilijkheid van een eerste-persoonsverteller versus het schrijven in de derde persoon, wat indirect over andere personages spreekt, zonder 'ik' te gebruiken. Beroemde eerste-persoonsromans zijn Salingers 'The Catcher in the Rye', Fitzgeralds 'The Great Gatsby', Camus' 'The Stranger' en Sylvia Plaths 'The Bell Jar'.
De verteller is ook een personage in een eerste-persoonsroman, wat een intiemer perspectief voor de lezer creëert. Of de verteller nu de protagonista is of een minder personage, de lezer krijgt het gevoel dichter bij de actie te zijn, onder de andere personages. Een eerste-persoonsverteller kan een verhaal vertellen uit het heden, of uit het perspectief van een oudere, wijzer versie van zichzelf die terugkijkt op de gebeurtenissen. In beide gevallen geeft het eerste-persoonperspectief de lezer het gevoel het personage persoonlijk te kennen.
Een verhaal in de eerste persoon vertellen stelt een auteur in staat om creatief informatie weg te laten. Lezers geloven van nature wat een verteller vertelt, maar een schrijver creëert niet per se een betrouwbare verteller. Een eerste-persoonsverteller kan zich vergissen, liegen of ziek zijn, en een schrijver kan de waarheid later in het verhaal onthullen. Een schrijver kan ook hinnekken naar de onbetrouwbaarheid van de verteller, waardoor de lezer conclusies moet trekken over het waarheidsgehalte van de vertellerse versie van gebeurtenissen. Experimenteren met betrouwbaarheid kan spanning toevoegen aan een verhaal en bijzondere karaktermensgeving creëren. Een eerste-persoonsverteller creëren die minder gezond is, of die niet alles weet of begrijpt wat in een verhaal gebeurt, kan een verhaal veel complexer maken.
Omdat we in het echte leven de eerste persoon gebruiken wanneer we spreken, geloven sommige auteurs dat schrijven in de eerste persoon makkelijker is dan in de derde. De eerste persoon kan meer rechttoe rechtaan zijn, met een verteller die zegt wat hij voelt en ziet, in plaats van een verteller die beschrijft wat iemand anders voelt. Schrijven in de eerste persoon vereist ook dat een schrijver alleen de gedachtegang van één personage hoeft te bewoonen, in plaats van te schakelen tussen verschillende personages. Sommige schrijvers argumenteren dat het gebruik van een eerste-persoonperspectief het schrijfproces vereenvoudigt.
Sommige schrijvers argumenteren tegen de effectiviteit van een eerste-persoonsverteller. Een derde-persoonsverteller hoeft niet tussen standpunten te schakelen, maar kan het verhaal vertellen vanuit het perspectief van één personage, wat bijna zo intiem en simpel is als eerste-persoonsvertellen. Aan de andere kant stelt een derde-persoonsverteller die schakelt tussen verschillende personages een complexer, multidimensioneel verhaal mogelijk. Uiteindelijk hebben zowel eerste als derde persoon voor- en nadelen. Meeste auteurs zijn het erover eens dat het belangrijkste factor bij het kiezen van een narratief standpunt het specifieke verhaal is. Succesvolle auteurs weten welke verhalen welk perspectief vereisen en waarom.