De Koopman van Venetië weigert te kiezen. Eeuwenlang vroegen critici: Is het een pleidooi voor godsdiensttolerantie? Het eerlijke antwoord—het is ambivalent. Het stuk bevat vreselijke antisemitische tropen en insceniert een krachtig argument voor gedeelde menselijkheid. Het lost de spanning niet op; het is de spanning.
Shylock belichaamt vroege moderne stereotyper: gierig, wraakzuchtig, formalistisch, "vreemd." Zijn gedwongen ommekeer aan het einde leest als christelijke triomfalisme—mededogen uitgebreid alleen op christelijke voorwaarden. De structuur van het stuk beloont de christenen; de Jood verliest dochter, rijkdom, geloof, en waardigheid.
Het stuk nodigt publiek uit hun eigen vooroordelen te confronteren in plaats van een simpele moreel te bieden. Het is geen tractaat over tolerantie—het is een toets van het publiek's capaciteit ervoor. Daarom wordt het nog steeds gespeeld, nog steeds gedebatteerd, nog steeds ongemakkelijk. Grote kunst beantwoordt de vraag niet. Het is de vraag.