Henry Fayol, een Franse mijningenieur en managementtheoreticus, ontwikkelde veertien managementprincipes die nog steeds relevant zijn. Deze principes zijn gericht op het bereiken van organisatiedoelstellingen door middel van efficiënte en effectieve managementpraktijken. Hier volgt een overzicht van elk principe:
1. Werkverdeling:
- Betekenis: Door taken te specialiseren kunnen werknemers efficiënter en productiever worden.
- Voorbeeld: Het toewijzen van specifieke rollen aan medewerkers, zoals ‘klantenservice’ of ‘productontwikkeling’, in plaats van dat één persoon alles afhandelt.
2. Autoriteit en verantwoordelijkheid:
- Betekenis: Managers hebben de bevoegdheid om bevelen te geven en beslissingen te nemen, maar ze hebben ook de verantwoordelijkheid om het succes van hun team te garanderen.
- Voorbeeld: Een projectmanager heeft de bevoegdheid om taken te delegeren, maar ook de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat het project zijn doelstellingen bereikt.
3. Discipline:
- Betekenis: Het respecteren van afspraken tussen management en medewerkers is cruciaal voor een soepele bedrijfsvoering.
- Voorbeeld: Duidelijk beleid en procedures, en eerlijke gevolgen voor het overtreden ervan, zorgen voor een gedisciplineerde werkomgeving.
4. Eenheid van commando:
- Betekenis: Om verwarring te voorkomen, mag elke medewerker van slechts één manager orders en instructies ontvangen.
- Voorbeeld: Een medewerker rapporteert aan zijn leidinggevende, en niet aan meerdere personen, voor duidelijke communicatie en verantwoording.
5. Eenheid van richting:
- Betekenis: Alle teamleden moeten naar hetzelfde doel toe werken, geleid door één enkel plan.
- Voorbeeld: Het strategische plan van een bedrijf begeleidt alle afdelingen om naar gemeenschappelijke doelstellingen te werken.
6. Ondergeschiktheid van individuele belangen aan het algemeen belang:
- Betekenis: Individuele doelstellingen moeten aansluiten bij de doelstellingen van de organisatie.
- Voorbeeld: De persoonlijke belangen van een werknemer mogen de doelstellingen van het bedrijf of de teamprestaties niet in gevaar brengen.
7. Vergoeding:
- Betekenis: Een eerlijke beloning voor werk motiveert medewerkers en draagt bij aan hun tevredenheid.
- Voorbeeld: Competitieve salarissen, bonussen, secundaire arbeidsvoorwaarden en erkenningsprogramma's zijn voorbeelden van eerlijke verloning.
8. Centralisatie:
- Betekenis: De mate van autoriteit en beslissingsmacht van het management varieert afhankelijk van de structuur en behoeften van de organisatie.
- Voorbeeld: Sterk gecentraliseerde organisaties hebben een sterke top-down besluitvorming, terwijl gedecentraliseerde organisaties lagere niveaus ondersteunen.
9. Scalaire keten:
- Betekenis: Er moet een duidelijke lijn van autoriteit bestaan van het topmanagement naar de lagere niveaus.
- Voorbeeld: Een hiërarchische structuur waarin informatie door de commandostructuur stroomt, waardoor communicatie en verantwoording worden gewaarborgd.
10. Bestelling:
- Betekenis: Een plek voor alles en alles op zijn plek. Dit geldt voor materialen en mensen.
- Voorbeeld: Georganiseerde werkruimtes, duidelijke verantwoordelijkheden en een gedefinieerd proces voor het beheren van bronnen.
11. Eigen vermogen:
- Betekenis: Een eerlijke en rechtvaardige behandeling van alle medewerkers is essentieel voor de motivatie en loyaliteit.
- Voorbeeld: Consistente toepassing van beleid en procedures, eerlijke prestatiebeoordelingen en gelijke kansen.
12. Stabiliteit van het dienstverband van het personeel:
- Betekenis: Een hoog personeelsverloop heeft een negatieve invloed op de prestaties van de organisatie.
- Voorbeeld: Het bieden van training, groeimogelijkheden en een positieve werkomgeving vermindert het personeelsverloop.
13. Initiatief:
- Betekenis: Door medewerkers het initiatief te laten nemen en nieuwe ideeën voor te stellen, wordt de creativiteit en innovatie bevorderd.
- Voorbeeld: Het stimuleren van medewerkers om deel te nemen aan de besluitvorming en het oplossen van problemen.
14. Esprit de Corps:
- Betekenis: Het opbouwen van teamgeest en het bevorderen van een gevoel van eenheid onder werknemers bevordert de samenwerking en een positieve werkomgeving.
- Voorbeeld: Teambuildingactiviteiten, open communicatie en het vieren van successen kunnen de teamgeest versterken.
Het is belangrijk op te merken: Deze principes zijn geen rigide regels, maar richtlijnen die kunnen worden aangepast aan specifieke situaties en organisatieculturen.