Hoewel de eerste helft van de 20e eeuw een toename zag in hoogst geformaliseerde en beperkte composities, zag de tweede helft het opkomen van een restrictieve antithese. Componisten begonnen muziek te schrijven die de uitvoerder meer controle gaf over de uitvoering van een stuk muziek. Aleatorische muziek gaf extra creatieve verantwoordelijkheid aan de uitvoerder en liet enkele elementen van de muziek aan het toeval over. Lees verder om meer te weten te komen over deze buitengewone ontwikkeling in westerse kunstmuziek.
Aleatorische muziek stelt de uitvoerder in staat om bepaalde aspecten van een compositie te controleren. De componist beslist van tevoren welke elementen aleatorisch zijn. De elementen die aan het toeval overgelaten worden, kunnen een of alle van de volgende elementen omvatten: medium, expressie, duur, toonhoogte of vorm.
Het medium is een andere manier van praten over de instrumenten die in het stuk worden gebruikt. Veelals het begin van de Barokperiode waar stukken geen specifieke instrumentatie specificeren, stonden in de 20e eeuw sommige stukken toe voor uitvoering op een verscheidenheid aan instrumenten. De hoofdeis zou zijn of het instrument de muziek kon uitvoeren. Als het instrument geschikt was voor het deel, was het acceptabel om het te gebruiken. Dit stelde uitvoerders in staat om meer variëteit in het algehele ensemblesound en textuur te hebben.
Expressie is niet de expressie die men op zijn gezicht kan dragen wanneer men een moeilijke passage probeert te spelen. Het is de dynamiek, of luidheid en zachtheid, van een stuk. Door de uitvoerder te laten kiezen hoe luid of zacht bepaalde secties gespeeld worden, ontstaat een vrijheid in interpretatie. De uitvoerder kan kiezen om een stuk zacht te spelen om een sombere stemming te creëren of luid om emotie of zelfs angst te inspireren. Het dynamische niveau van een stuk kan de perceptie van het werk drastisch veranderen.
Duur verwijst naar de lengte van individuele toonhoogtes en kan verwijzen naar de daadwerkelijke tijd dat een sectie herhaald wordt. Musici kunnen een bepaald motief voor een ongespecificeerde lengte spelen. Ze moeten misschien ook kiezen hoe snel of langzaam ze het stuk spelen. Duur kan het geluid van een compositie drastisch veranderen. Probeer Brahms op een slakkenstempo te spelen en het zal beginnen een beetje als Wagner te klinken.
Een componist kan kiezen om de uitvoerder te laten kiezen uit een set van verschillende toonhoogtes of kan een ritme schrijven waarin de uitvoerder moet beslissen over de toonhoogtes. Dit type wijziging kan een drastisch effect hebben op de compositie. Met uitvoerders die de vrijheid hebben om toonhoogtes te veranderen, zullen geen twee versies van het stuk gelijk zijn. Het is mogelijk om hetzelfde stuk meerdere keren te horen en het niet te kunnen identificeren door iets anders dan het ritme.
De vorm is het laatste element dat componisten van aleatorische musique aan de uitvoerder over laten. Met dit type wijziging aan het stuk, kan de uitvoerder misschien hele secties verplaatsen. Het midden van het stuk kan het begin worden en het begin kan naar het einde verplaatsen. Het stuk kan herschikt en gespeeld worden op een manier dat het nooit een echte eindiging heeft. Dit kan nuttig zijn voor uitvoerders die een stuk van een vaste duur nodig hebben. Door de vorm te kiezen, heeft de componist verzekerd dat elke sectie an sich compleet is. Dit stelt elke combinatie van "muzikale blokken" in staat om samen gezet te worden.