Volgens de "komedieladder", een lijst van de vier typen komedie van laag naar hoog, is de "komedie van ideeën" de hoogste vorm van komediedrama. De komedie van ideeën stelt pure concepten tegen elkaar. De andere typen omvatten "lage komedie", die afhangt van slapstick; "fars", die gebaseerd is op toeval en vergissing van identiteit; en "komedie van manieren", die een scherpe satirische weergave is van sociaal gedrag. Bij de komedie van ideeën zijn de personages essentieel archetypen die bepaalde ideeën of wereldbeelden vertegenwoordigen.
De komedie van ideeën worstelt met ernstige levensvragen door het medium van komedie. Personages vertegenwoordigen bepaalde ideeën of houdingen ten aanzien van de kwesties in kwestie. Het conflict tussen de personages vertegenwoordigt de botsing van tegenovergestelde filosofieën. Dwaas ideeën kunnen gesatiriseerd worden door het gedrag van de personages. Het thema van een komedie van ideeën kan een van de grote vragen zijn, zoals kwesties van oorlog en vrede, religie of politiek.
Hoewel komedies in vier duidelijke typen kunnen worden verdeeld volgens de komedieladder, zijn specifieke komedies niet altijd zuivere voorbeelden van één type. Een komedie kan voornamelijk een lage komedie of een fars zijn, maar ook elementen van de komedie van manieren of de komedie van ideeën bevatten. De vier categorieën zijn een handig startpunt voor de discussie over komedie, maar ze zijn geen strikte grenzen.
In het theater van de Sovjet-Unie nam de komedie van ideeën een enigszins andere interpretatie aan. Omdat de idealen van het communisme de massa's van mensen benadrukten in plaats van individuen, neigten komedies ertoe om personages af te beelden als vertegenwoordigers van massa-neigingen of klassebelangen. Materiële overvloed werd benadrukt als een ideaal dat door de socialistische samenleving behaald moest worden, ondanks de materiële armoede waarin mensen van die samenleving daadwerkelijk leefden. God werd afgebeeld als een concept dat te weerstaan was, zelfs al ontkende het communisme het bestaan van God. Het resultaat was een komedie waarin het individuele personage vervaagde in vergelijking met het idee, zelfs al vertegenwoordigde het idee niet altijd iets wat in de echte wereld gevonden werd.
De komedies van George Bernard Shaw worden vaak aangehaald als voorbeelden van de komedie van ideeën, in de mate dat het filosofische debat in zijn stukken soms de voorgrond neemt ten koste van het drama zelf.
De term is echter niet beperkt tot de bestudering van theater. Een televisieshow of een film zoals "M.A.S.H." of "Monty Python" kan ook een komedie van ideeën zijn.