De protagonist is de hoofdpersonage die de actie drijft, wiens lot centraal staat in het verhaal. Vaak de held of heldin, maar kan een schurk of moreel ambigu personage zijn. Het publiek identificeert zich met en juicht voor hen. Hun reis – tegen de antagonist (tegenovergestelde kracht) – vormt de kern van de plot.
Voorbeelden: Hamlet, Oedipus, Scarlett O'Hara, Atticus Finch.