Eliezer "Elie" Wiesel (1928–2016) transformeerde onvoorstelbaar lijden in morele autoriteit.
Overleven: Sighet, Transylvanië → Auschwitz (15) → Buna-Monowitz → Buchenwald. Moeder, zusters vergast. Vader stierf aan dysenterie weken voor bevrijding (11 april 1945).
Getuigenis: Night (1956, Jiddisch; 1960, Engels). 30+ talen. 10M+ exemplaren. De Holocaust-memoirs. Vervolgd door Dawn, Day, The Town Beyond the Wall, The Gates of the Forest, A Beggar in Jerusalem – 57 boeken in totaal.
Activisme: "Neutraliteit helpt de onderdrukker." Vocht voor Sovjet-joden, Miskito-indianen, Cambodjaanse vluchtelingen, Darfur-slachtoffers. Richtte US Holocaust Memorial Museum op (voorzitter 1982–93).
Eretekens: Nobelprijs voor de Vrede (1986). Presidential Medal of Freedom. Congressional Gold Medal. 140+ eredoctoraten. Professor aan Boston University (1976–2016).
Nalatenschap: Hij maakte "nooit meer" een werkwoord. "We moeten partij kiezen. Zwijgen moedigt de peiniger aan."