Richard Wagners monumentale Der Ring des Nibelungen (De Ring van de Nibelung) is een cyclus van vier opera's diep geworteld in de Noorse mythologie – met name de Völsunga saga en de Poetic Edda. Samen beslaan ze ongeveer 15 uur muziek en vormen een van de meest ambieuze werken in de westerse kunst.
Wagner hervertelde de mythes niet zomaar – hij vormde ze om tot een allegorie over macht, liefde en verlossing, verenigd door een revolutionair systeem van Leitmotive (terugkerende muzikale thema's). De cyclus werd uraufgevoerd bij het eerste Bayreuth Festival in 1876 en blijft een gradmesser voor operavoortreffendheid.