Een retrospectief verhalen is een vertelling waar de gebeurtenissen in het verleden van de verteller liggen. Elke verhaallijn in de verleden tijd (V.T.T. of O.V.T.) kan technisch gezien retrospectief genoemd worden, ongeacht gezichtspunt. Auteurs kiezen deze vorm om meer te weten dan de lezer, door expliciet terug te kijken op verleden gebeurtenissen.
Bekende voorbeelden zijn 'Lolita' van Vladimir Nabokov. Verteller Humbert Humbert gebruikt retrospect om zijn obsessie en relatie met Delores Haze te bekennen. Zonder retrospect was het geen bekentenis, want de gebeurtenissen zouden gelijktijdig met het vertellen plaatsvinden.
Auteurs gebruiken retrospect om met helderheid en volwassen wijsheid terug te kijken. Memoires vertrouwen bijna volledig op retrospect: de kunst vorm is gebaseerd op het geven van betekenis aan je verleden. Voorbeeld: 'This Boy's Life' van Tobias Wolff, die met volwassen ogen op zijn jeugd kijkt.
Retrospect toont aan dat de verteller/personage aanzienlijk is ontwikkeld sinds het begin, en dat het verhaalt zich richt op die transformatie. Deze reden is bijna altijd aanwezig, vaak gecombineerd met de bovenstaande.
Een verteller die terugkijkt, wordt de primaire verteller. Die stem wordt de lens waar door de lezer de verhaalswereld ervaart. Nabokov's Humbert Humbert is hier ook een voorbeeld van: zijn stem is zo cruciaal als het verhaal zelf.