Arts >> Kunst en entertainment >  >> Boeken >> Poëzie

Auden's "Musée des Beaux Arts": Het schilderij achter het gedicht

W.H. Auden's "Musée des Beaux Arts" (1938) is een ekfrastisch gedicht — geschreven als reactie op een visueel kunstwerk. Het schilderij is Pieter Bruegel de Oudere's "Landscape with the Fall of Icarus" (ca. 1560), gehuisvest in de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België, Brussel.

Het schilderij

Bruegel's doek toont een pastorale Vlaamse landschap: een akerbouwer die zijn team leidt, een herder die hemelwaarts kijkt, een visser die dichtbij de oever uitwerpt. In de rechter benedenhoek, nauwelijks opvallend, verdwijnen twee benen in de zee — Icarus verdrinkend. De zon ondergaat gelijkmatig. Een schip zeilt voort. Niemand haast zich te helpen. De catastrofe is marginaal, bijna decoratief.

Auden's reactie

Auden transformeert deze visuele ironie in filosofische meditatie. De Oude Meesters, schrijft hij, begrepen "how it takes place / While someone else is eating or opening a window or just walking dully along." Lijden gebeurt middenin de banale continuïteit. De akerbouwer heeft de plats wellicht gehoord — "but for him it was not an important failure."

Waarom dit schilderij?

Bruegel's compositie dwingt de kijker om te zoeken naar Icarus. De mythische ramp wordt gedegradeerd tot achtergronddetail. Auden grijpt dit als metafoor voor moderniteit's onachtzaamheid voor individuele tragedie. Het gedicht's vrije vers, conversationele toon en afwezigheid van overte rijm spiegelen de schilderij's casuele wreedheid.

Ekphrasis op zijn best: het gedicht beschrijft het schilderij niet alleen — het denkt mee met het schilderij.

Poëzie

Related Categories