Dieren worden vaak gebruikt om verbinding te maken met kinderen en hen morele lessen te leren door fictieve verhalen. Hoewel ze soms naast menselijke personages figuren, bestaan dieren in kinderverhalen meestal binnen een fictief dierenlandschap waarin ze vermenselijkt worden en menselijke kenmerken krijgen. Populaire dieren in kinderfictie zijn personages als Winnie the Pooh, Black Beauty, Kikker en Pad en anderen.
Hoewel dieren soms in kinderliteratuur voor de 19e eeuw verschenen, steeg de populariteit van dierpersonages na de industriële revolutie in Brittannië en Europa. Dit wordt grotendeels toegeschreven aan de veranderende kijk op dieren in de samenleving en hun veranderende status van "plaagdieren" tot "huisdieren." Voor de industriële revolutie werden dieren vaak gezien als dragers van ziekten en van kinderen ferngehouden. De 19e eeuw echter, zag een meer sentimentale, beschermende houding ten opzichte van dieren, wat hen naar de voorgrond van populaire kinderliteratuur bracht.
Een van de redenen voor het vermenselijken van dieren in kinderliteratuur is inclusiviteit. Door personages te creëren die niet menselijk zijn, laat de auteur het kind toe zich te verhouden tot het personage terwijl kwesties van geslacht, ras en klasse worden vermeden. Een vogel of een beer in een kinderverhaal is een neutraal, herkenbaar personage dat een kind van elke ras, geslacht of sociaaleconomische status op een dieper niveau kan begrijpen.
Een andere reden voor het gebruik van dieren in kinderliteratuur is de auteur's vermogen om hun vrijheden en vaardigheden te geven die niet aan mensen gegeven worden. Vrij van de volwassen verantwoordelijkheden van het dagelijks leven, kunnen dieren het fictieve landschap van het verhaal navigeren en de wereld om hen heen ervaren met dezelfde zorgvrije houding van kinderen. Dit maakt de personages makkelijker te begrijpen en hun avonturen meer fantastisch en dus stimulerend voor de verbeelding.
Recente discussie onder literair wetenschappers heeft de vraag naar idealisatie in de fictieve dierenwereld gecreëerd door kinderliteratuur opgeworpen. Sommigen argumenteren dat door kinderen een geïdealiseerde dierenwereld te presenteren waarin er geen geweld, doden of conflict is, we kinderen beschermen van de harde realiteiten van het leven. Wanneer ze uiteindelijk blootgesteld worden aan geweld in de echte wereld, zijn ze meer geneigd om het te rationaliseren en te ideologiseren, omdat de morele lessen die hun geleerd werden door dierpersonages in kinderliteratuur hen niet hebben voorbereid om met dergelijke kwesties om te gaan.