Thema's van een verhaal maken het de moeite waard om te lezen. Ze verbinden het verhaal met onze eigen ervaring, verbinden het verhaal met het leven, bouwen de personages op en laten ons meeleven en meeleiden met de personages. Thema's kunnen de protagonista lessen leren, waardoor de lezer ook leert. Veel thema's komen steeds weer voor, en dat is omdat ze de lezer zo diep raken.
Liefde is een erg populair thema omdat het zo sterke emoties oproept. Verhalen over liefde kunnen heel ontroerende verhalen produceren zoals "Love Actually" of heel dramatische verhalen zoals "Romeo en Julia" – wat over verboden liefde gaat, maar waar uiteindelijk de liefde overwint, en de protagonisten liever sterven dan uit elkaar zijn.
Vriendschap is ook een krachtig thema en kan heel ontroerende verhalen maken – de uithoudingskracht van vriendschap over alle obstakels en afstanden heen, zoals in "The Shawshank Redemption," zal altijd het hart verwarmmen.
Obstakels overwinnen is altijd een goed thema omdat het de karakter van de protagonista bouwt – het maakt hen compleet en brengt hen aan het einde van hun reis. De obstakels hangen af van de plot – het kan zo eenvoudig zijn als een zoektocht zoals in "De Heer der Ringen," of het kan minder letterlijk zijn, zoals een verslaafde die zijn verslaving overwint zoals in "Trainspotting."
Een protagonista die op reis moet gaan om haar potentieel te realiseren, en in sommige gevallen haar bestemming te accepteren, is altijd een winnend thema omdat het weer haar karakter bouwt en voor een vervullend verhaal zorgt. Bijvoorbeeld in "The Matrix" wordt ons verteld dat Neo bestemd is voor groots – eerst gelooft hij niet in zichzelf, maar naarmate het verhaal vordert, hebben zowel het publiek als het personage het genot van het zien vervullen van deze grootsheid.
Wraak is altijd een erg interessant thema. Het betekent, per definitie, dat het verhaal spannend zal zijn – iemand is onrecht aangedaan, en we zullen zien hoe gerechtigheid gehandhaafd wordt. "Hamlet" is een geweldig voorbeeld hiervan; het hele verhaal gaat over zijn dors naar wraak door de koude moord op zijn vader. En natuurlijk kan de daad van wraak allerlei interessante gevolgen hebben.
Rassenthema's kunnen krachtige verhalen maken omdat ze enige vreselijke, zeer reële voorbeelden van intolerantie kunnen tonen. Ze kunnen kwesties van mensenrechten belichten en zijn vaak erg dicht bij de kern. Bijvoorbeeld, zowel "Schindler's List" als "Het Dagboek van Anne Frank" tonen de vreselijke behandeling van Joden door de nazi's tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Verlossing is altijd een interessant thema omdat het impliceert dat de protagonista gevallen is, wat direct diepgang toevoegt. Het zal volgen dat de protagonista op reis gaat om zichzelf te verlossen – dit thema is daarom erg sterk verbonden met de lerende van morele lessen. In een artikel voor Brighthub.com stelt Trent Lorcher dat in "Grote Verwachtingen," "Pip uiteindelijk zijn grote verwachtingen realiseert, maar niet op de manier die hij zich voorstelt. Hij ziet de fout van zijn manieren en begrijpt dat geluk komt door goed te doen aan anderen, zoals getoond in zijn behandeling van Provis en Herbert, niet door sociale status of rijkdom. Zijn verzoening met Joe toont zijn bereidheid om het goede te omarmen, ongeacht status."