Wat Was De Eerste Geanimeerde Cartoon?
De vroegste bewaarde geanimeerde film die wijd erkend wordt als "cartoon" is Fantasmagorie (1908) door de Franse kunstenaar Émile Cohl.
Waarom Fantasmagorie?
- Handgetekende animatie: ~700 frames getekend op papier, gefotografeerd op negatief film (witte lijnen op zwart).
- Morfende, surreale logica: Objecten transformeren vloeiend (champagnefles → bloem → olifant).
- Geen live-action referentie: Puur getekende animatie, niet gerotoscopeerd.
- Publieksvertoning: Getoond in Théâtre du Gymnase, Parijs, augustus 1908.
Belangrijke Voorgangers
- The Enchanted Drawing (1900) – J. Stuart Blackton; stop-motion + live action; “bliksemschets” act.
- Humorous Phases of Funny Faces (1906) – Blackton; schoolbordtekeningen gefilmd frame-voor-frame; eerste “geanimeerde” film op standaard filmstock.
- Gertie the Dinosaur (1914) – Winsor McCay; eerste personage-gestuurde animatie met persoonlijkheid; interactieve vaudeville-act.
Kleur & Geluid
Fantasmagorie is zwart-wit door technologische noodzaak, niet stijl. Eerste kleurencartoon: The Debut of Thomas Cat (1920, Brewster Color). Eerste gesynchroniseerd geluid: Steamboat Willie (1928).
Conclusie: Fantasmagorie is de eerste volledig getekende, narratieve cartoon – maar animatie ontwikkelde door veel experimenten.