Voordat Juliet kwam, was er Rosaline — en ze wilde niets met hem te maken hebben. Toen Romeo and Juliet opent, treurt Romeo niet over zijn toekomstige vrouw; hij miepert over een vrouw die hem expliciet heeft afgewezen en kuisheid heeft gezworen. Zijn taal onthult de diepte van zijn adolessente ellende: "O brawling love! O loving hate!" — een cascades van oxymoronen die meer performatief lijden dan echt hartzeer signaleren.
Rosaline verschijnt nooit op toneel. Ze bestaat puur als narratief hulpmiddel, en een briljant nog. Haar afwijzing stelt Romeo vast als een jongeman verliefd op het verliefd zijn — romantisch, impulsief, linguïstisch extravagant. Benvolio's geërgerde raad ("Onderzoek andere schoonheden") wordt in de wind geslagen omdat Romeo geen partner zoekt; hij speelt een rol.
Dit maakt zijn onmiddellijke transformatie op het Capulet-feest electrisch. Één blik op Juliet, en de oxymoronen verdampen. De gefabriceerde melancholie verdwijnt, vervangen door iets rauwer, directer en ontzettend echt. Shakespeare gebruikt Rosaline als foil: het contrast tussen Romeo's idee van liefde (Rosaline) en de realiteit van liefde (Juliet) comprimeert de centrale spanning van het stuk in een enkele karakterboog.
Zonder Rosaline's koude schouder zou Romeo's passie voor Juliet puur verknalling kunnen lezen. Met haar leest het als ontwaken.