Parabels, een oude traditie van vertellen, leren moraal of lessen, loven exemplair gedrag of waarschuwen tegen de gevolgen van een verkeerde beslissing. Parabels, een gemeenschappelijke wortel delend met het woord "parallel," vergelijken vaak mensen, gedrag of ideeën. Parabels komen in verschillende typen en vormen. De parabels van Jezus uit de Bijbel zijn enkele van de bekendste parabels.
Vergelijkingen en gelijksoortigheden relateren allebei aan het woord "gelijk." Ze vergelijken allebei twee ideeën. Een vergelijking gebruikt "zoals" of "als," zoals in, "Jouw liefde is als een ochtendwolk, een dauw die vroeg verdwijnt." In deze uitspraak wordt "liefde" vergeleken met "een wolk" en "een dauw," de gelijkenis zijnde dat ze allebei "weggaan ... vroeg." Een vergelijking is een korte uitspraak, normaliter slechts een zin lang. Een gelijksoortigheid uit een langere vergelijking, maar is nog steeds niet precies een verhaal, zoals de Bijbelse juxtapositie van de mosterdzaad en het koninkrijk van God. Gelijksoortigheden gebruiken normaliter de tegenwoordige tijd.
Een uitgebreide vergelijking leest als een gelijksoortigheid behalve dat het nog langer is. Een uitgebreide vergelijking trekt een analogie uit tot het punt dat het bijna lijkt op een verhaal, behalve dat geen conflict, climax of denouement ontstaat. Wetenschappers beschouwen de parabel van de Zaaier uit het Nieuwe Testament van de Bijbel als een uitgebreide vergelijking. Het duurt enkele verzen, maar beschrijft simpelweg wat er met zaden gebeurt die in verschillende omgevingen gezaaid worden. Het bevat geen personages.
Narratieve parabels vertellen een verhaal; dat wil zeggen, ze beschrijven een plot met een conflict of probleem dat aan het einde oplost. Narratieven bevatten personages die vaak een morele dilemma tegenkomen. In deze realistische verhalen ontstaan negatieve gevolgen uit het nemen van een bepaalde beslissing, terwijl een goed resultaat hen beloont die de juiste weg kiezen.
De parabel van de Goede Samaritaan uit de Bijbel is een type voorbeeldparabel. Jezus presenteert de Samaritaan als een model van goed gedrag, iemand die naardienstig is. In plaats van een vergelijking te trekken, contrasteert de parabel van de Goede Samaritaan eigenlijk goed en fout gedrag. Waar alle andere parabels metaforisch van aard zijn, is het voorbeeld de enige parabel die geen analogie presenteert.