Wat is een Gruppetto (Turn) in muziek? Het 4-noot ornament uitgelegd
Gruppetto (Italiaans, "kleine groep") = turn — een 4-noot ornament rond een hoofnoot.
Notatie
Zwaaiende S-vorm (⌒) boven/onder noot. Of uitgewerkt:
Hoofnoot = P Bovenliggende hulpnoot = U (stap boven) Onderliggende hulpnoot = L (stap onder) Turn = U – P – L – P (of L – P – U – P geïnverteerde turn)
Uitvoering
- Snelheid: Snel, passend binnen hoofnootwaarde.
- Plaatsing: Op de telling (appoggiatura-achtig) of na (terminatie).
- Toevalstekens: Kleine kruisjes/mollen boven/onder symbool wijzigen hulpnoten.
Contexten
- Barok/Klassiek: Standaard ornament (Bach, Mozart, Haydn).
- Toetsenbord: Vingerbehendigheid showcas.
- Vocaal/Instrumentaal: Expressieve verlenging.
Voorbeeld
Mozart Sonate K. 545, 1e deel: turn op G (Fis–G–E–Fis–G).
Niet te verwarren met triller (snelle afwisseling P-U) of mordent (P-L-P).