1. De Verlichting en de Romantiek:
* Verlichting: De 18e eeuw zag een golf van wetenschappelijke vooruitgang en het geloof in het vermogen van de menselijke rede om de natuur te begrijpen en te beheersen. Dit geloof wordt weerspiegeld in de ambitie van Victor Frankenstein en de wetenschappelijke hoogmoed die tot zijn creatie leidt.
* Romantiek: Aan het einde van de 18e en het begin van de 19e eeuw was er ook een opkomst van de Romantiek, die de nadruk legde op emotie, verbeeldingskracht en het sublieme. Dit komt tot uiting in de verkenning van de donkere kant van de menselijke natuur, de kracht van de natuur en de overweldigende emoties die de personages ervaren.
2. De industriële revolutie:
* De snelle technologische en industriële veranderingen van die tijd veroorzaakten sociale onrust en zorgen over de vooruitgang. De thema's van de roman, ongecontroleerde ambitie en de onbedoelde gevolgen van technologische vooruitgang, resoneren met deze zorgen.
3. De opkomst van de wetenschap:
* De 18e en 19e eeuw kenden enorme wetenschappelijke vooruitgang, vooral op het gebied van elektriciteit. Deze vooruitgang voedde de publieke fascinatie en angst voor het potentieel van wetenschappelijke doorbraken die de mensheid zowel ten goede komen als schade berokkenen. Dit komt tot uiting in Frankensteins gebruik van elektriciteit om het wezen te animeren.
4. De gotische traditie:
* De roman leunt zwaar op het gotische genre, dat opkwam aan het einde van de 18e eeuw en thema's als horror, het bovennatuurlijke en de donkere kant van de menselijke natuur onderzocht. *Frankenstein* maakt gebruik van elementen uit deze traditie, waardoor een huiveringwekkende en verontrustende sfeer ontstaat.
5. Sociale en politieke veranderingen:
* De Franse Revolutie (1789-1799) en de Napoleontische oorlogen (1803-1815) creëerden in heel Europa een klimaat van politieke en sociale onrust. Deze gebeurtenissen hadden invloed op de thema's van sociaal isolement, vervreemding en de gevaren van ongecontroleerde macht in de roman.
6. Persoonlijke context:
* Mary Shelley's eigen leven was gevuld met persoonlijke tragedies. Haar moeder stierf kort na haar geboorte, en haar vader, William Godwin, was een prominente radicale denker die vervolgd werd vanwege zijn opvattingen. Deze persoonlijke ervaringen hebben waarschijnlijk bijgedragen aan haar verkenning van thema's als verlating, isolatie en de zoektocht naar identiteit in de roman.
Samenvattend weerspiegelt *Frankenstein* de angsten en intellectuele trends van zijn tijd. Het onderzoekt de donkere kant van de menselijke ambitie, de onbedoelde gevolgen van wetenschappelijke vooruitgang en de kracht van de natuur. De thema's en beelden ervan blijven vandaag de dag resoneren met het publiek en herinneren ons aan het belang van ethische overwegingen bij wetenschappelijke vooruitgang en de blijvende kracht van de menselijke verbeelding.