De conflict tussen Aartsbisschop Thomas Becket en Koning Hendrik II (1162–1170) vertegenwoordigde de clash tussen koninklijke autoriteit en kerkelijke onafhankelijkheid in middeleeuws Engeland.
Hendrik verhef zijn vertrouwde kanselier, Becket, tot aartsbisschop van Canterbury, verwachtend een gehoorzame bondgenoot. In plaats daarvan onderging Becket een spirituele transformatie, legde het kanselariaat neer en werd de kampioen van kerkelijke autonomie.
Hendrik codificerde koninklijke controle over het klerus: processen in wereldlijke rechtbanken, koninklijke goedkeuring voor aanstellingen, belasting van kerkgronden. Becket stemde initieel toe onder druk, weigerde daarna het document te zegelen, en verklaarde het in strijd met het canoniek recht.
Becket vluchtte naar Frankrijk. Paus Alexander III steunde hem; Hendrik reageerde door Canterbury's inkomsten te confisceren. Onderhandelingen sleepen zes jaar lang.
Hendriks gefrustreerde roep – "Zal niemand me van deze onruststiftende priester verlossen?" – werd geïnterpreteerd als een opdracht. Vier ridders zeilden naar Engeland en moordden Becket bij het altaar van de kathedraal van Canterbury op 29 december 1170.
Becket werd in 1173 heiliggesproken. Hendrik legde openbare boete af, barvoets naar Canterbury lopend. De moord remde koninklijke macht en versterkte kerkelijke autoriteit voor generaties.
Dit was niet slechts een persoonlijke ruzie; het definieerde de middeleeuwse grens tussen wereldlijke en spirituele macht – een spanning die de Europese geschiedenis eeuwenlang vormgaf.