Het Elizabethaanse tijdperk, vaak geprezen als een gouden eeuw voor de Engelse literatuur, strekte zich uit over de lange regeerperiode van koningin Elizabeth van 1558 tot 1603. Deze periode zag veel poëtische lumineusen naar prominentie rijzen, waaronder Christopher Marlowe, Ben Jonson, Edmund Spenser, Sir Philip Sidney, William Shakespeare en Elizabeth zelf. Elizabethaanse poëzie is opvallend om veel kenmerken, waaronder de sonnetvorm, blanco vers, het gebruik van klassiek materiaal, en dubbele betekenissen.
Misschien de bekendste innovatie van Elizabethaanse poëzie is het Elizabethaanse, of Engelse, sonnet. Thomas Wyatt, een hofdichter voor Henry VIII, introduceerde het Italiaanse sonnet in Engeland, maar Henry Howard, Earl of Surrey, herschreef het in zijn typische Engelse vorm. Elizabethaanse sonnetten worden geschreven in iambische pentameter en bestaan uit 14 regels, vaak verdeeld in drie kwatrijnen en een couplet. De regels rijmen volgens een schema: abab cdcd efef gg. De eerste acht regels heten de "octet" en de laatste zes regels de "sestet." Elizabethaanse sonnetten hebben vaak een wending, of "volta," tussen de octet en sestet, waar het materiaal geïntroduceerd in de octet vanuit een ander perspectief in de sestet wordt gezien. In sommige sonnetten komt deze wending in de eindcouplet, zoals in William Shakespeares Sonnet 130, "My Mistress' Eyes Are Nothing Like the Sun." Elizabethaanse sonnetten verschijnen ook in het drama van de tijd, zoals aan het begin van "Romeo and Juliet."
Hoewel iambische pentameter sinds de Middeleeuwen in Engelse poëzie werd gebruikt, gebruikte de Earl of Surrey het op een nieuwe manier in zijn vertaling van Virgilius' "Aeneid": hij liet de regels ongerijmd. Deze poëtische vorm, "blanco vers" genoemd, heeft het voordeel dat dichters bevrijd worden van de last om gedachten te herformuleren zodat ze rijmen, en werd door sommigen beschouwd als de zuiverste benadering van natuurlijke menselijke spraak. In het eigenlijke Elizabethaanse tijdperk was blanco vers Shakespeares en Christopher Marlowes meter van keuze voor drama; het gaf spraak een serieuze, verheven toon, terwijl proza gereserveerd was voor diegenen met lagere sociale rangen en voor komiek. Blanco vers bleef in populariteit ver voorbij het Elizabethaanse tijdperk, gebruikt door dergelijke opvallende werken als John Miltons "Paradise Lost" en William Wordsworths "Prelude."
Hoewel de term "Renaissance" pas in de 19e eeuw gebruikt werd, beschrijft het nauwkeurig ten minste één kenmerk van Elizabethaanse literatuur: het zag zich vaak als het geven van "hergeboorte" aan klassieke stof om een nieuwe era van literatuur in het Engels in te luiden. Deze kwaliteit is misschien het gemakkelijkst te zien in zijn appropriatie van het verleden. Sir Philip Sidney gebruikt de conventies van klassieke poëzie in zijn sonnetten, zoals zijn aanroep aan de muze in "Astrophil and Stella": "Fool, said my Muse to me, looke in thy heart, and write." Op dezelfde manier kijkend naar achteren, is Edmund Spensers grootste werk, het epische "Faerie Queene," vol met archaismen – opzettelijk oudogend spelling of syntaxis, zoals "yclept" voor "called." Hij gebruikt deze om de sfeer van een eerdere, minder bedorven wereld te creëren waarin hij zijn allegorische geschiedenis van Engeland kan plaatsen.
Deze discussie zou niet compleet zijn zonder een vermelding van Elizabethaanse poëzie's grote liefde voor dubbele betekenissen: woorden of zinnen die een onschuldige letterlijke betekenis hebben, maar ook een tweede connotatie – meestal een seksuele. In Handeling 3, Toneel 1 van "Hamlet," bijvoorbeeld, richt Hamlet een polemische diatribe op Ophelia, en zegt hij, "Get thee to a nunnery: why wouldst thou be a / breeder of sinners?" Op letterlijk niveau kunnen toeschouwers deze regel vriendelijk interpreteren: Hamlet is bezorgd om Ophelia en wil haar beschermen tegen de wereld en tegen mannen. Maar in Elizabethaans slang betekende "nunnery" "bordeel." Dus Hamlet beledigt Ophelia tegelijkertijd. Deze ambiguïteit past bij Hamlets waanzin – of die nu gesimuleerd is of niet.